قرمزی چشم وضعیتی است که در آن رگ‌های کوچک سفیدی چشم (صلبیه) گشاد یا تحریک می‌شوند و چشم قرمز یا صورتی دیده می‌شود. بیشتر اوقات از خستگی، آلرژی، خشکی چشم یا عوامل محیطی ناشی است، اما ممکن است نشانه بیماریهایی مانند گلوکوم یا عفونت باشد. اگر تاری دید، حساسیت به نور، درد شدید یا ترشح همراه آن باشد، باید به چشم‌پزشک مراجعه کرد.
قرمزی چشم (خون‌گرفتگی چشم) وضعیتی است که در نتیجه گشاد شدن یا تحریک رگ‌های چشم ایجاد می‌شود و بخش سفید چشم (صلبیه) به رنگ قرمز یا صورتی دیده می‌شود. اگرچه بیشتر اوقات از علل ساده‌ای مانند خستگی، آلرژی، عوامل محیطی یا خشکی چشم ناشی می‌شود، در برخی موارد می‌تواند نشانه بیماری‌های جدی چشم باشد. قرمزی چشم معمولاً ممکن است همراه با درد، خارش، احساس سوزش یا آبریزش دیده شود. اگر تحریک و قرمزی ایجادشده در چشم خفیف باشد، ممکن است ظرف چند روز خودبه‌خود برطرف شود. اما اگر تاری دید، حساسیت به نور، درد شدید یا ترشح همراه قرمزی باشد، باید به چشم‌پزشک مراجعه کرد.
قرمزی چشم چیست؟
قرمزی یا سرخی چشم وضعیتی است که با گشاد شدن و برجسته شدن رگ‌های خونی کوچک موجود در بخش سفید چشم (صلبیه) ایجاد می‌شود. این وضعیت ممکن است به دلایل بسیار متفاوتی، از یک خستگی ساده چشم گرفته تا عفونت‌های چشم یا بیماری‌های جدی چشمی، ایجاد شود. اگر قرمزی معمولاً ناشی از تحریک خفیف یا عوامل محیطی باشد، ممکن است در مدت کوتاهی خودبه‌خود برطرف شود. اما در برخی موارد ممکن است همراه با علائم دیگری مانند درد چشم، احساس سوزن‌سوزن شدن، حساسیت به نور، کاهش بینایی یا ترشح بروز کند. چنین علائمی ممکن است هشداردهنده شرایط جدی مانند عفونت قرنیه، فشار بالای چشم (گلوکوم) یا التهاب داخل چشم باشند.
علت قرمزی چشم چیست؟
قرمزی چشم در نتیجه گشاد شدن یا تحریک رگ‌های خونی کوچک چشم ایجاد می‌شود. معمولاً ممکن است ناشی از آلرژی، خشکی چشم، خستگی یا عوامل محیطی باشد. نگاه کردن طولانی‌مدت به صفحه کامپیوتر یا تلفن و بیخوابی می‌توانند باعث تحریک و قرمزی چشم شوند. واکنش‌های آلرژیک ممکن است پس از تماس با گرده، گردوغبار، موی حیوانات یا مواد شیمیایی باعث گشاد شدن رگ‌های چشم شوند. استفاده از لنز تماسی، بی‌توجهی به بهداشت چشم و استفاده نادرست از لنز می‌توانند قرمزی چشم را افزایش دهند. عفونت‌ها و التهاب‌هایی مانند ملتحمه‌ای (کونژنکتیویت) و یووئیت و همچنین آسیب‌های قرنیه نیز می‌توانند باعث قرمزی چشم شوند. علاوه بر این، بیماری‌های سیستمیک مانند فشار بالای چشم (گلوکوم)، فشار خون بالا یا دیابت نیز با تأثیر بر رگ‌های چشم می‌توانند باعث قرمزی شوند. مصرف بیش از حد کافئین نیز با افزایش خشکی چشم می‌تواند قرمزی را تشدید کند. اگر قرمزی چشم دائمی شود یا علائمی مانند درد، تاری دید و حساسیت به نور همراه آن باشد، ممکن است نشانه بیماری چشم باشد.
به‌ویژه بیماری‌های خودایمنی مانند آرتریت روماتوئید و لوپوس با ایجاد التهاب در بافت‌های داخل چشم می‌توانند باعث قرمزی شوند. علاوه بر این، خواب ناکافی می‌تواند به گشاد شدن رگ‌های چشم و افزایش قرمزی منجر شود. افزایش استرس ممکن است در عضلات چشم تنش ایجاد کند و این وضعیت همراه با خستگی چشم می‌تواند باعث قرمزی شود. علاوه بر این‌ها، استفاده طولانی‌مدت از صفحه نمایش و قرار گرفتن در معرض کولر یا باد، با کاهش تولید اشک می‌تواند به تحریک و قرمزی چشم منجر شود.
علائم قرمزی چشم چیست؟
قرمزی چشم با تغییر رنگ سفیدی چشم (صلبیه) به قرمز یا صورتی بروز می‌کند. قرمزی ممکن است به دلایل مختلفی، از یک تحریک خفیف تا بیماری‌های جدی چشم، ایجاد شود. معمولاً ممکن است به دلیل خشکی چشم، خستگی یا آلرژی موقتی باشد؛ اما در برخی موارد همراه با علائم دیگر دیده می‌شود و ممکن است نشان‌دهنده یک بیماری جدی چشمی باشد. اگر درد، حساسیت به نور، تاری دید یا ترشح همراه قرمزی باشد، مراجعه به چشم‌پزشک اهمیت دارد. علائم قرمزی چشم عبارت‌اند از:
- قرمزی آشکار یا نمای رگ‌دار در سفیدی چشم.
- احساس سوزش، سوزن‌سوزن شدن یا خارش در چشم.
- آبریزش یا ترشح از چشمها.
- احساس خشکی یا وجود جسم خارجی در چشم.
- حساسیت به نور (فوتوفوبیا).
- تورم یا تحریک پلک.
- تاری دید یا دوبینی.
- احساس درد یا فشار در اطراف چشم.
- لخته شدن خون در چشم (خونریزی زیر ملتحمه).
- قرمزی چشم همراه با سردرد یا سرگیجه (ممکن است نشانه فشار بالای چشم باشد).
- احساس چسبندگی و ایجاد ترشحات خشک‌شده در چشمها هنگام بیدار شدن صبح.
- احساس سوزن‌سوزن شدن در پلک‌ها و افزایش حساسیت آن‌ها.
- تغییرات ناگهانی در بینایی یا اختلال در درک رنگ‌ها (ممکن است نشانه فشار بالای چشم یا بیماری‌های شبکیه باشد).
- قرمزی یک‌طرفه چشم همراه با تورم (ممکن است به سینوزیت یا عفونت مربوط باشد).
قرمزی چشم چگونه تشخیص داده می‌شود؟
تشخیص ابتدا با شنیدن شکایت‌های بیمار و یک معاینه دقیق چشم گذاشته می‌شود. پزشک ارزیابی می‌کند که قرمزی چشم از چه زمانی ادامه دارد، در چه شرایطی افزایش می‌یابد و آیا علائم دیگری مانند خارش، سوزش، ترشح یا تاری دید وجود دارد یا خیر. در طول معاینه فیزیکی، چشم با بیومیکروسکوپ (اسلیت لامپ) به‌طور دقیق بررسی می‌شود. اگر احتمال عفونت وجود داشته باشد، ممکن است از اشک یا ترشح چشم نمونه گرفته و آزمایش‌های آزمایشگاهی انجام شود. در صورت احتمال فشار بالای چشم (گلوکوم)، فشار داخل چشم اندازه‌گیری می‌شود (تونومتری) تا مشخص شود بالا است یا خیر. برای اینکه مشخص شود قرمزی ناشی از آلرژی است یا عفونت، سطح چشم و پلک‌ها به‌طور دقیق بررسی می‌شوند. اگر قرمزی چشم به‌طور مکرر تکرار شود و بیمار به دیابت، فشار خون بالا یا بیماری‌های سیستم ایمنی مبتلا باشد، ممکن است آزمایش خون یا روش‌های تصویربرداری پیشرفته نیز درخواست شود.
اگر احتمال عفونت یا التهاب جدی در چشم وجود داشته باشد، قرنیه و شبکیه به‌طور دقیق بررسی می‌شوند تا آسیب احتمالی ارزیابی شود. هنگامی که قرمزی به دلیل خشکی چشم ایجاد شده باشد، ممکن است برای اندازه‌گیری تولید اشک، آزمایش شیرمر انجام شود. اگر در چشم عفونت یا التهاب مداوم و عودکننده وجود داشته باشد، ممکن است با نمونه‌برداری از مایع چشم، عوامل باکتریایی یا ویروسی بررسی شوند. با مشخص شدن علت قرمزی چشم، روند درمانی مناسب برنامه‌ریزی می‌شود.
قرمزی چشم چگونه درمان می‌شود؟
درمان بسته به علت آن متفاوت است. در موارد خفیف، استراحت دادن به چشمها، پرهیز از نگاه کردن طولانی‌مدت به صفحه نمایش و مرطوب نگه داشتن کافی چشمها می‌تواند به برطرف شدن قرمزی کمک کند. قطره‌های اشک مصنوعی می‌توانند قرمزی ناشی از خشکی چشم را تسکین دهند. در قرمزی چشم ناشی از آلرژی، مالیدن ندادن چشمها و دوری از آلرژنها اهمیت دارد. پرهیز از گردوغبار و مواد شیمیایی می‌تواند عوامل تحریک‌کننده چشم را کاهش دهد. استفاده از کمپرس سرد با تنگ کردن رگ‌های چشم می‌تواند به کاهش قرمزی کمک کند. توجه به بهداشت چشم، شستن مکرر دست‌ها و تماس ندادن چشمها با دست‌های آلوده می‌تواند از قرمزی چشم ناشی از عفونت پیشگیری کند. برای قرمزی چشمی که مدت طولانی ادامه دارد یا همراه با علائمی مانند درد و اختلال بینایی است، باید به چشم‌پزشک مراجعه کرد. اگر احتمال وجود جسم خارجی در چشم وجود دارد، شستن چشم با آب تمیز بدون مالیدن آن می‌تواند تحریک را کاهش دهد.
کاهش زمان استفاده از صفحه نمایش، انجام منظم تمرین‌های چشمی و پرهیز از محیط‌های تاریک و خشک، با حفظ سلامت چشم می‌تواند از قرمزی پیشگیری کند. استفاده از برش‌های خیار یا کمپرس دمنوش بابونه نیز می‌تواند با کاهش تحریک چشم به برطرف شدن قرمزی کمک کند. همچنین مواد غذایی حاوی اسیدهای چرب امگا-۳، ویتامین A و ویتامین C از سلامت چشم حمایت می‌کنند. نوشیدن آب کافی با پیشگیری از خشکی چشم می‌تواند از گشاد شدن رگ‌های چشم جلوگیری کند.
هیئت تحریریه Anadolu Medical Center
پرسش‌های متداول
شایعترین علل قرمزی چشم کداماند؟
آلرژی، خشکی چشم، خستگی، نگاه طولانی به صفحه نمایش، بیخوابی، استفاده نادرست از لنز تماسی، عفونتهایی مانند کونژنکتیویت و بیماریهایی مانند گلوکوم، دیابت و فشار خون بالا.
چه زمانی قرمزی چشم نیاز به مراجعه به پزشک دارد؟
اگر قرمزی طولانی شود یا همراه با درد، تاری دید، حساسیت به نور یا ترشح باشد، باید به چشم‌پزشک مراجعه کرد.
قرمزی چشم چگونه تشخیص داده می‌شود؟
با شرح حال و معاینه دقیق چشم با اسلیت لامپ؛ در صورت نیاز اندازه‌گیری فشار چشم، آزمایش شیرمر برای خشکی چشم و نمونه‌برداری از ترشحات انجام می‌شود.
برای تسکین قرمزی چشم چه کارهایی مفید است؟
استراحت دادن به چشمها، کاهش زمان استفاده از صفحه نمایش، قطره اشک مصنوعی، کمپرس سرد، دوری از آلرژنها و رعایت بهداشت دست و چشم.
منابع
این محتوا صرفاً برای آموزش سلامت است و جایگزین مشاوره، تشخیص یا درمانی که پزشک تعیین می‌کند نیست. اگر علائمی دارید، با یک متخصص سلامت واجد شرایط مشورت کنید.